{"id":35,"date":"2013-12-24T13:59:12","date_gmt":"2013-12-24T13:59:12","guid":{"rendered":"https:\/\/francatreur.eu\/?page_id=35"},"modified":"2017-10-14T11:33:54","modified_gmt":"2017-10-14T11:33:54","slug":"ontvangst-2","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/francatreur.eu\/?page_id=35","title":{"rendered":"Ontvangst (hele recensies)"},"content":{"rendered":"

\"\"Mario Molegraaf in de PZC:<\/i><\/strong><\/p>\n

Het lezen en het overdenken waard<\/span><\/p>\n

\n

Franca Treur maakt in haar nieuwe roman prachtige propaganda voor Zeeland. De herfst kan er verrukkelijk zijn: ‘Nooit is zonlicht er mooier dan in oktober, en de geuren die vanonder de nevels uit de aarde kruipen zouden ze in potjes moeten doen voor mensen in de stad die geen benul hebben.’ Het is lang niet de enige reden dat ik onder de indruk ben van Hoor nu mijn stem, nadrukkelijk aangekondigd als fictie: ‘Alles wat zich tussen (de oren van) de personages afspeelt is verzonnen.’ Een uitspraak die door de geurige woorden natuurlijk wordt gelogenstraft, die gaan wel degelijk op eigen ondervinding terug, zoals veel meer van dit Walcherse boek op eigen indrukken van de Walcherse schrijfster berust.<\/p>\n<\/div>\n

\n

In 2009 verraste Franca Treur met Dorsvloer vol confetti. Een zegen natuurlijk om je loopbaan met zo’n meesterwerk te kunnen beginnen, maar ook een vloek. Want op alles wat je verder publiceert, rust de doem: kan ik mezelf ooit overtreffen? Met Hoor nu mijn stem is haar dat gelukt.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Ze voert de lezer weer naar bevindelijke kringen, het strenge protestantisme, ze heeft het over ‘gergemmers’. In Franca Treurs benadering beluister ik een warme mengeling van mededogen en heimwee. Vooral haar stijl verdient bewondering. Ze weet uiteenlopende mensen levensecht te laten praten. Haar zinnen zijn steevast niet alleen het lezen, maar ook het overdenken waard. Hoor nu mijn stem is een eerbetoon aan een verloren geloof, een verloren jeugd.<\/p>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

Marnix Verplancke in Knack Focus<\/em><\/strong><\/p>\n

SCHULD EN BOETE IN DE ZEEUWSE POLDERS ****<\/strong><\/p>\n

Een jonge, van haar geloof gevallen vrouw keert in Franca Treurs Hoor nu mijn stem terug naar haar verleden. Ze gaat de oudtante bij wie ze opgroeide verzorgen en ontdekt dat je als mens god wel kunt verlaten, maar dat hij jou daarentegen nooit verlaat.<\/p>\n

Gina, presentatrice van het populaire\u00a0Kennis en Kunde<\/em>, dat iedere dag in primetime op Radio 1 wordt uitgezonden, werkt mee aan het tv-programma\u00a0Haar voor Haar<\/em>. Voor de ogen van een half miljoen kijkers zet een kapper de schaar in haar rijkelijke dos, waarna die verwerkt zal worden tot een pruik voor een door kanker getroffen vrouw. Gina doet dit echter niet zozeer uit naastenliefde als wel in de hoop dat haar vroegere partner Jean-Paul haar zal zien, haar offer zal begrijpen, de blonde del waarvoor hij haar verliet in de steek zal laten en terug bij haar zal komen.<\/p>\n

Ooit interviewde ze de ornitholoog over een artikel dat hij had geschreven over het lombardeffect bij zangvogels. Die blijken in de stad luider en hoger te zingen dan op het platteland. Soms is het zelfs zo erg dat ze elkaar niet kunnen verstaan. Misschien zijn mensen wel net als vogels.<\/p>\n

Want laat het nu precies op dat platteland zijn dat Gina opgroeide, in een klein Zeeuws en streng protestants boerendorp. Toen Ina, zoals ze toen nog heette, drie was, kwamen haar ouders om bij een auto-ongeluk. Het meisje werd geadopteerd door haar opa en zijn twee diepgelovige zussen Ma en Sjaan. Tanta Ma vertelde hoe ze een \u2018aanbiddelijke\u2019 nacht had meegemaakt waarbij ze gemeenschap der heiligen had met de ontslapen ziel van haar oude vriend Jan. O zo zoet en wonderlijk was dat, zei ze, terwijl ze peinzend de verte in keek alsof er nog een restje Jan-ervaring in de lucht hing. Tante Sjaan was dan weer een stuk minder mededeelzaam. In feite hoorde Ina haar alleen wanneer haar maag begon te rommelen aan tafel, of terwijl ze bezig was zedelijke rokken te naaien omdat de duivel alle modekoningen in zijn klauwen had gekregen. \u2018Op sommige avonden leek het erop dat geen van drie\u00ebn ooit nog overeind ging komen, \u2019 denkt Ina later, terugkijkend op die tijd, \u2018alsof de ondergang van de wereld al was geweest en ik alleen was overgebleven met de leeggelepelde advocaatglaasjes.\u2019<\/p>\n

Centrale zinnen Maar, zei ze tegen zichzelf, is dat eigenlijk niet precies goed: wel veroordeeld te worden, maar ook een beetje onrechtvaardig veroordeeld, zodat je leed groter is dan je schuld en er weer hoop voor je is?<\/u><\/strong><\/p>\n

In\u00a0Hoor nu mijn stem<\/em>\u00a0stikt het van deze uiterst citeerbare zinnen. Keer op keer weet Franca Treur een situatie in een paar sprekende beelden te vatten, waarna ze op zoek gaat naar de psychologische inhoud ervan. Immers: net zoals haar vorige twee romans gaat ook deze nieuwe over de onmogelijke situatie waarin de hedendaagse mens is beland. Hij kan zich niet meer onderwerpen aan de strenge discipline en de onvoorwaardelijke overgave die god eist. Geloven kan niet meer, beseft Gina na een cursus schriftkritiek waarin de Bijbel gedeconstrueerd wordt, maar wat dan dreigt, is de eindeloos gapende kloof van spirituele leegte die zo typerend lijkt voor onze samenleving.<\/p>\n

Hoor nu mijn stem<\/em>\u00a0is een roman over ontworteling, schuld en boete, want waar getuigt Gina\u2019s kortgeknipte hoofd anders van dan van haar ongezonde drang naar boetedoening? Het op zich nemen van een torenhoge schuld kan misschien verlichting brengen, denkt ze als een hedendaagse S\u00f6ren Kierkegaard. En daar hoeft ze niet eens veel moeite voor te doen. Het ongeval waarbij haar ouders omkwamen had immers niet moeten gebeuren. Zij kwamen van een trouwfeest. De kleine Ina zou bij haar opa blijven slapen, maar het kind was zo lastig dat die dat niet zag zitten. Kom haar maar halen, zei hij. En dat waren ze aan het doen toen hun auto werd aangereden.<\/p>\n

 <\/p>\n

Religie doet wat met een mens, en dat zowel in positieve als in negatieve zin. Zo zou je de thematiek van Franca Treur (\u00b01979) kunnen samenvatten. Geboren in een streng protestants Zeeuws boerengezin verloor ze haar geloof toen ze in Leiden studeerde. In haar eerste roman,\u00a0Dorsvloer vol confetti<\/em>, beschreef ze de vreugde die de bevrijding van het geloof haar gaf. Haar tweede,\u00a0De woongroep<\/em>, schetste een beeld van de geestelijke leegte die ervoor in de plaats kwam. In\u00a0Hoor nu mijn stem<\/em>\u00a0verkent ze verder en dieper dan voorheen de psychologie van het geloof.<\/p>\n

 <\/p>\n

Arjan Peters in\u00a0De Volkskrant ****<\/em><\/strong><\/p>\n

\n

Het kenmerkende Treur-gevoel, de ongewone combinatie van bevrijding en verlies, komt nog beter dan voorheen naar voren<\/strong><\/h1>\n<\/div>\n
\n

Erg goed zijn de vlijmende miniportretjes die Franca Treur door de roman strooit.<\/p>\n<\/div>\n

\n
\n

‘Arco had intussen de tractor de dorsvloer op gereden.’ Een gewone plattelandszin, maar op pagina 49 van de nieuwe roman Hoor nu mijn stem van Franca Treur (Meliskerke, 1979) is dat ook een teken van herkenning. Haar succesvolle debuutroman van acht jaar geleden heette immers Dorsvloer vol confetti, en ging over het meisje Katelijne Minderhoud uit een grote bevindelijke Zeeuwse boerenfamilie, en haar streven om een eigen taal en verhalen buit te maken op de eendrachtig beleden psalmen en Bijbelse uitdrukkingen uit de Statenvertaling, editie-Jongbloed uit 1888.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Even denken we weer thuis te zijn, nadat Treur met de mindere roman De woongroep (2014) en de sublieme schetsen in X & Y (2016) afstand van haar achtergrond leek te hebben genomen. En natuurlijk, er zijn overeenkomsten tussen Katelijne uit Dorsvloer vol confetti, en Gina Wisse die we volgen in Hoor nu mijn stem, welke titel zowel verwijst naar Jethro in het Oude Testament (Exodus 18:19) als naar de middelbare scholiere die als dertiger radiopresentatrice is geworden, maar Hilversum en haar woonplaats Amsterdam laat voor wat het is wanneer haar Zeeuwse oudtante Ma aan onbehandelbare kanker lijdt en het niet lang meer maakt.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Maar nog beter dan voorheen is nu te zien dat het in \u00e1l Treurs boeken om hetzelfde gaat; waar hoor je bij, hoe conformeer je je aan een groep zonder jezelf kwijt te raken, hoe kun je een relatie hebben zonder een rol te spelen, hoe werp je het geloof af zonder ermee te hoeven afrekenen, en hoe aanlokkelijk is de zogenaamd vrije wereld eigenlijk, waarin je jezelf maar moet zien te redden?<\/p>\n<\/div>\n

\n

Geluisterd werd er alleen naar het ruisen van elkaars zenuwen, schrijft Franca Treur<\/p>\n<\/div>\n

\n

Al vroeg is Gina wees geworden doordat haar ouders een verkeersongeluk kregen, en werd ze opgevoed door een opa en de twee oudtantes Ma en Sjaan. Je voelt je al opgesloten als je daaraan slechts denkt, maar Gina heeft vrolijke onderonsjes met opa en kijkt met een mengeling van verbazing, ergernis en spotlust naar de oude vrijsters die varen op Gods Woord.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Wat haar telkens weer treft, als kind en als volwassene, is de stilte. ‘Geluisterd werd er alleen naar het ruisen van elkaars zenuwen.’ ‘We luisterden naar het gereutel in de cv-leidingen.’ Halverwege het boek dondert de dominee van de kansel: ‘Jonge mensen, als sommigen van jullie op zaterdagavond op plaatsen komen waar lawaai is en verderf, bedenk dan dat het de stilte is waarin de Heere tot je spreekt. We vergeten dat zo vaak, we leven vaak zo gemakkelijk.’<\/p>\n<\/div>\n

\n

‘Gina snoof zacht’, schrijft Treur dan, ‘er was nog helemaal niks veranderd.’<\/p>\n<\/div>\n

\n

Intussen is het wedervaren van Gina in omroepland ook niet alles: haar baantje wordt meteen ingepikt zodra ze iets langer dan afgesproken voor haar oudtante wil zorgen, en wat h\u00e9\u00e9ft ze vaak kunstenaars moeten interviewen die zo vervuld zijn van zichzelf dat ze ‘Sterf!’ kon denken. De liefde biedt haar vooralsnog ook geen soelaas – de mannen in dit boek hangen er zo’n beetje bij, ongeveer zoals vrouwen er in veel boeken van mannelijke auteurs zo’n beetje bij bungelen.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Als Gina na het volgen van colleges bij de athe\u00efstische hoogleraar Van den Akker door fundamentele geloofstwijfel wordt besprongen, komt het alternatief haar schrikwekkend kaal voor: ‘Wie wilde er nu een absoluut werkelijke wereld?’<\/p>\n<\/div>\n

\n

Erg goed zijn de vlijmende miniportretjes die Treur door de roman strooit, en die doen denken aan X & Y. Studente Gina verhuist naar een ander studentenhuis: ‘Het probleem was \u00e9\u00e9n meisje dat met iedereen over zichzelf wilde praten. Dat meisje was \u00e9\u00e9n groot tekort. Ze had heel veel anderen nodig om dat tekort aan te vullen, en dat maakte haar helaas onuitstaanbaar.’<\/p>\n<\/div>\n

\n

Of de typering van wijlen de opgeruimde vrouw Jochemse met haar voorliefde voor roombotercake: ‘Ze was de laatste jaren erg zwaar geworden, maar dat had haar er niet van weerhouden de eeuwigheid in te vliegen.’<\/p>\n<\/div>\n

\n

Haar refoverleden heeft Gina op haar 22ste van zich af gegooid als een jas die uit de mode was. ‘De zak van Max was het huis uit, om het eens leuk te zeggen.’ Door Gina te laten zeggen dat dat leuk gezegd is, bewijst Treur zelf een stuk leuker te zijn.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Je moet jezelf redden, wordt haar hoofdpersoon duidelijk, en dat maakt haar tegelijk opgelucht en gedeprimeerd. De ongewone combinatie van bevrijding en verlies is het kenmerkende Treur-gevoel.<\/p>\n<\/div>\n

\n

‘Weet je wat gek is, zei Gina. Ik h\u00f3\u00f3r hier de hele tijd van alles’, zijn de laatste regels van hoofdstuk 23. Misschien zo gek niet, denkt de lezer, starend naar de leegte op de rest van de pagina. Stilte is een voorwaarde om iets te kunnen horen; de stem van een ander, of die van jezelf.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

Enny de Bruin in het\u00a0Reformatorisch Dagblad:<\/em><\/strong><\/p>\n

Alweer een boek over een meisje dat loskomt uit een bevindelijk gereformeerd milieu, alweer een boek over een jongen die gefascineerd is door het geloof van bloemenkweker Sievez. Niettemin trekken de nieuwe romans van Franca Treur en Jan Siebelink terecht de aandacht.<\/p>\n

De Zeeuwse Ina is de hoofdpersoon uit \u201dHoor nu mijn stem\u201d van Franca Treur. Zo heet ze althans als ze nog jong is en bij haar opa en twee zwaarbevindelijke oudtantes opgroeit. Later, na haar studie Nederlands in Leiden, als ze carri\u00e8re maakt als radiopresentatrice, gaat ze zichzelf Gina noemen. Het tekent de ontwikkeling die ze doormaakt: van refomeisje tot mediavrouw.<\/p>\n

\u201dHoor nu mijn stem\u201d doet denken aan Treurs eerste boek, \u201dDorsvloer vol confetti\u201d (2009), maar dan inhoudelijk sterker uitgewerkt. Het gaat nu niet alleen maar over een opgroeiend meisje dat ernaar snakt haar vleugels uit te slaan, maar ook over een volwassen vrouw die, soms een beetje verdrietig, terugblikt en vergelijkt en nadenkt. Bijvoorbeeld over wat geloven is, over wat je verliest en wint als je niet meer gelooft, over hoe je relaties onderhoudt als die inhoudelijke kloof steeds groter wordt.<\/p>\n

Het leven van Ina is uiterst herkenbaar voor alle refomeisjes van haar generatie. Als kind: het willen zijn zoals die ene bekeerde oudtante, in het besef van zonde en van oordeel. Als opgroeiend meisje: het verlangen naar een wat breder blikveld en een wat minder benauwend klimaat, naar een leven dat groter is dan wat binnen eigen kring mogelijk is.<\/p>\n

Als studente: de kennismaking met christenen van allerlei soort, en zelfs met ongelovigen. Het ongelukkig zijn omdat jij nergens iets van weet, omdat jouw verleden en belevingswereld helemaal niet aansluiten op die van de anderen. De vragen en de twijfels. Het lidmaatschap van de christelijke studentenvereniging, de Bijbelkringen en de belijdenisdiensten.<\/p>\n

Maar dan: hoe komt het dat de een de weg gaat van Franca Treurs hoofdpersoon, en de ander niet? De volwassen Gina omhelst een nieuw, rationeel geloof waarin geen plaats meer is voor God. Maar ze laat ook zien dat dat niet meteen gelukkig maakt. Gevoelens van opluchting gaan samen met gevoelens van rouw en verlies. En is het leven in een wereld waarin je jezelf maar moet zien te redden eigenlijk wel zo aantrekkelijk?<\/p>\n

De groeiende afstand tot vrienden en familieleden is zwaar om te verdragen, zeker voor Gina, die veel voor haar tantes wil doen en voor wie vriendschappen ontzettend belangrijk zijn. Je ziet het voor je, hoe ze haar werelden gescheiden probeert te houden \u2013 toch maar een rok aantrekken als ze bij de tantes op bezoek gaat. Toch maar doen alsof ze elke zondag naar de kerk gaat, omdat ze hen nu eenmaal geen pijn wil doen.<\/p>\n

Dat heeft niet alleen te maken met geloof of ongeloof, maar ook met algemeen menselijke vragen zoals \u201eHoe kun je diepe relaties aangaan en tegelijk jezelf zijn en jezelf laten zien?\u201d Dat maakt het boek ook in algemenere zin herkenbaar voor lezers, ongeacht geloof of achtergrond.<\/p>\n

Wat Gina\u2019s nieuwe geloof betreft, eigenlijk is dat helemaal niet zo aansprekend of in filosofische zin overtuigend. Ze valt voor een rationele vorm van athe\u00efsme, en daar wordt de wereld niet mooier of diepzinniger van \u2013 geen wonder dat ze haar toevlucht zoekt in de kunst.<\/p>\n

Daarom is het interessant Treurs boek te vergelijken met \u201dDe buurjongen\u201d van Jan Siebelink. Siebelink gaat een heel andere kant op: hij zoekt het in de mystiek. Zijn verhaal gaat over de buurjongen van de familie Sievez uit \u201dKnielen op een bed violen\u201d, die zijn moeder al jong verliest en zich terugtrekt in een wondere wereld waarin werkelijkheid en verbeelding soms door elkaar lopen.<\/p>\n

Dat levert een mooi verhaal op, maar wie gedacht had opnieuw een boek over de bevindelijke wereld in handen te hebben, vergist zich. Dit is een ander verhaal dan \u201dKnielen op een bed violen\u201d, zij het dat het decor en de sfeer hetzelfde zijn, terwijl het mystieke verlangen dat vader Sievez kenmerkte, wel degelijk een vonk heeft ontstoken bij de buurjongen.<\/p>\n

Beide schrijvers, Treur en Siebelink, hebben regelmatig verklaard dat ze niet meer geloven, maar dat het geloof hen toch niet loslaat. Ze schrijven erover om tot klaarheid te komen. En ze blijven niet steken bij de buitenkant, maar doen ook een poging te verkennen wat geloven eigenlijk is. Dat valt te waarderen, al zijn hun antwoorden niet bevredigend.<\/p>\n

Zowel voor Treur als voor Siebelink geldt: ze proberen te schrijven op een manier die niet aanstootgevend is voor bevindelijke gelovigen. Dat is duidelijk. Maar wat het boek van Treur betreft, is het gegeven op zichzelf \u2013meisje gaat vragen stellen bij de overgeleverde zekerheden\u2013 natuurlijk al confronterend en vervreemdend genoeg voor wie in de bevindelijke geloofswereld verkeert.<\/p>\n

Niemands verhaal is hetzelfde, niemands ervaringen zijn hetzelfde, niemands zwakke plekken zijn hetzelfde. Daarom is het meestal niet zo heel vruchtbaar om je af te vragen of \u2018h\u00e9t\u2019 bevindelijke leven hier nu wel goed wordt weergegeven, en het is ook niet zo vruchtbaar om in de slachtofferrol te kruipen, je onbegrepen te voelen, verwijten te maken, de auteur te willen bekeren of de schuld voor kerkverlating en geloofsverlies bij wie dan ook te leggen.<\/p>\n

Een bescheiden en tegelijk volwassen lezershouding heeft te maken met zelfkennis, kennis van de wereld waarin je leeft en kennis van God. Dat betekent \u00f3\u00f3k dat je je als lezer bewust bent van je eigen zwakke plekken. Word je door twijfelende hoofdpersonen van je stuk gebracht of beschadigd, laat dit soort boeken dan voor wat ze zijn. Soms is onthouding de beste keus.<\/p>\n

Maar het kan ook zijn dat je niet meteen bang wordt van twijfels en vragen (omdat je, hopelijk, weet in Wie je gelooft), en dan kan het best verhelderend of inzichtgevend werken om een roman te lezen die je een spiegel voorhoudt. Ook al is het moeilijk om van buitenaf naar jezelf kijken, je eigen gedrag met de ogen van een buitenstaander te zien en je eigen zekerheden onder de loep te nemen. Soms wordt dat nu eenmaal van je gevraagd.<\/p>\n

 <\/p>\n

Thomas de Veen\u00a0<\/strong><\/em>in\u00a0NRC Handelsblad en\u00a0<\/strong><\/em>NRC.next:<\/i><\/b><\/p>\n

Waar wereldvreemdheid een deugd is****<\/span><\/p>\n

\n
\n
\n

God had geen welbehagen in Ina, die in Treurs zeer onderhoudende derde roman van haar geloof valt.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n
<\/div>\n<\/figure>\n
\n

Oh, zoals Franca Treur in een luttel zinnetje een heel mens en een hele wereld kan vangen! Zie dan hoeveel erin zit, in zo\u2019n schijnbaar onbenullig, maar onweerstaanbaar tussendoorzinnetje over bijvoorbeeld de relatie van hoofdpersonage Gina: \u2018De stofzuigerslang viel altijd om als Jean-Paul zijn racefiets op haar overloop parkeerde.\u2019 Moeten we nog meer kwijt over die relatie? Tot mislukken gedoemd, dat voel je.<\/p>\n

Of dit, over Gina en haar tantes, die rond het sterfbed van opa zitten, die pogen om nog iets van eerbied en decorum in stand te houden: \u2018Toen streek de vlieg neer op zijn slaap. Alle drie tegelijk joegen we hem weg, onze handen bezerend aan die van elkaar.\u2019 Dat is niet alleen een behoorlijk grappig beeld, het is ook een voortreffelijke manier om de personages in al hun menselijkheid neer te zetten \u2013 om ze van vlees en bloed te maken.<\/p>\n

De hoop bleek dus terecht! Bij de nieuwe, derde roman van Franca Treur was de stille hoop dat het de scherpte zou hebben van haar knappe kortebaanwerk: de korte verhalen die ze wekelijks publiceert, eerst in NRC<\/em> en tegenwoordig in Trouw<\/em>, en die ze bundelde in X&Y<\/em>(2016). Snapshots van een mensenleven zijn het, scherp maar vol mededogen, waar je onder de oppervlakte nog allerlei persoonlijke wensen, verlangens en karakterzwaktes voelde broeien \u2013 en telkens had ze er maar een paar zinnen voor nodig. Die verhalen waren misschien wel Treurs grootste proeve van schrijfkunst tot dusver, nog beter dan haar twee romans, succesdebuut Dorsvloer vol confetti<\/em> (2009) en het heel andere De woongroep<\/em> (2013).<\/p>\n

Leven in dienst van God<\/h2>\n

Zou ze dat vermogen nu ook op de langere baan gaan toepassen? Ja dus. Nog een voorbeeld van zo\u2019n opvallend-onopvallend sterke zin, eentje die iets dramatischer is: de conclusie van een anekdote over een mini-radiootje dat een veertienjarige Gina \u2018tijdens de spaarweek van de Rabobank\u2019 (ocharm) had verkregen en voor het een kik kon geven in de afvalbak eindigde: \u2018Geluisterd werd er alleen naar het ruisen van elkaars zenuwen.\u2019<\/p>\n

Daar zit iets enorm onheilspellends en tragisch in, iets ingehouden opstandigs ook, en bovendien iets plechtstatig Bijbels. Het lijkt bovendien een verwijzing naar de titel van de roman, Hoor nu mijn stem<\/em>. Want behalve naar de radio wordt in deze Zeeuwse reformatorische kringen ook d\u00e1\u00e1rnaar nauwelijks geluisterd: naar de persoonlijke stem. Het leven staat niet in het teken van de gewone stervelingen, maar alleen van God.<\/div>\n

Franca Treur (1979) is terug waar ze met haar debuut begon: op de Zeeuwse eilanden, in een bevindelijk reformatorisch milieu \u2018waar wereldvreemdheid een deugd was, samen met bescheidenheid, zondebesef, vrouwelijke zwijgzaamheid en gebrek aan ambitie.\u2019 Het verhaal gaat over Gina, nu een succesvolle, stadse radio-interviewster, maar ooit een plattelandsmeisje dat Ina heette en \u2018een doodstil leven\u2019 leidde \u2018op een doodstille plek niet ver van de zee\u2019. Maar hoewel haar identiteit zich ook verwijderd heeft van het Zeeuwse land, het strenge geloof en haar jeugd, er helemaal van losgekomen is Gina\/Ina niet. Als een van haar tantes, bij wie Ina opgegroeid is na het verongelukken van haar ouders, in nood zit, stapt Gina spoorslags op de trein \u2013 en zet, letterlijk, een pruik op, om nog maar zo veel mogelijk te lijken op de Ina van vroeger.<\/p>\n

Hoor nu mijn stem<\/em> is een kalm boek, uitgesponnen verteld maar immer onderhoudend, waarin de hoofdstukken over de treinreis in het heden alterneren met een chronologisch verhaal over het verleden. Tussen die twee lijnen zit een verschil in vertelperspectief: in het verleden vertelt Ina als \u2018ik\u2019, in het heden is Gina \u2018zij\u2019 \u2013 om te benadrukken dat Gina zichzelf ziet als \u2018een verzameling ikken met een flodderige strik eromheen\u2019, niet alleen meer \u00e9\u00e9n eenduidige Ina. Die twijfelt al lang aan haar geloof: ze voelt zich niet vroom genoeg, \u2018God had in haar geen welbehagen\u2019. Dat is subtiel, mooi gedaan, net als de verschillende richtingen die de verhaallijnen uit gaan: Ina\u2019s verhaal vertelt over verwijdering, Gina\u2019s verhaal juist over terugkomst. Die dynamiek zorgt er ondanks het kalme tempo voor dat Hoor nu mijn stem<\/em> constant blijft boeien, naast al die goed geschreven zinnen en treffende, grappige observaties van Treur.<\/p>\n

Afvalligenliteratuur<\/h2>\n

Maar de inhoud van het verhaal, de geschiedenis van een christen die van haar geloof valt, is niet erg verrassend. Dat is in zekere zin \u2018het bekende verhaal [\u2026] over de trek van platteland naar stad, van God naar afhaalsushi\u2019, om te citeren uit de recente roman Wormen en engelen<\/em> van Maarten van der Graaff, die min of meer hetzelfde uitgangspunt heeft, maar nog een paar stappen m\u00e9\u00e9r neemt: wat volgt er? Wat komt er voor het geloof in de plaats? Treur gooit wat lijntjes uit in die richting: literatuur neemt voor een deel de honneurs waar. \u2018Literatuur lokte met de belofte haar iets terug te kunnen geven dat ze zelf was kwijtgeraakt.\u2019 En wanneer God niet meer de Man is die liefgehad dient te worden, heeft Gina eindelijk ruimte voor waarachtige liefdesrelaties met mannen \u2013 met de nodige worsteling. In Gina\u2019s houding in de liefde, die danig is be\u00efnvloed door de ondergeschiktheid van vrouwen aan mannen, kun je de gevolgen van een seksistische cultuur waarnemen, een onderstroom in het verhaal waar ook de titel naar verwijst.<\/p>\n

Maar veel meer dan een onderstroom of uitgeworpen lijntjes worden dat niet, Treur houdt haar verhaal toegespitst en persoonlijk. Gevolg daarvan is wel dat Treur met deze roman niet bijster veel toevoegt aan wat er al bestaat aan \u2018afvalligenliteratuur\u2019: Hoor nu mijn stem<\/em>vertelt niet per se een nieuw en eigentijds verhaal, zoals Van der Graaffs roman deed.<\/p>\n

Enfin: dat zijn bedenkingen nadat je het uit hebt, maar die doen weinig af aan wat de roman w\u00e9l is, en het plezier dat je hebt en houdt in het verhaal. Dat is allemaal te danken aan die fijnzinnige stijl van Treur. Oh, zo\u2019n fijne zin over tante Ma, de kille surrogaatmoeder die Gina hier even vol mededogen in haar hemd zet: \u2018Vanmorgen nog had ze de loftrompet gestoken over het feit dat ze haar eigen bovengebit nog had.\u2019 En ach, deze zin die Gina\u2019s tekort aan liefde zo beschrijft dat het tegelijk grappig is en door merg en been gaat: \u2018Ik heb zo veel liefde in me, zei ik tegen Tineke. Ik zou van een stoptrein kunnen houden, of van de meelfabriek.\u2019<\/p>\n